Herdenking Jan Bonekamp 4 mei 2018

Herdenking Jan Bonekamp 4 mei 2018

10 mei 2018 - Erik Gerritsma

Herdenking Jan Bonekamp 4 mei 2018

Op 4 mei 20.30 uur vond voor de twaalfde keer de Jan Bonekampherdenking plaats bij het graf van Jan Bonekamp op de Westerbegraafplaats. Zoals altijd weer eenindrukwekkende bijeenkomst, deze keer onder een heldere hemel en het laatste zonlicht van deze 4 mei.

undefined


Na de opening door schrijfster Conny Braam en het taptoe-signaal geblazen door Michel Zoetmulder wordt een minuut stilte gehouden. De genodigde spreker is Bas Vermaat, Bas was ooit dienstweigeraar en lang actief tegen het militarisme. Nu werkt hij in de zorg en maakt als vakbondskaderlid deel uit van het bestuur van de FNV sector Zorg & Welzijn. Hij staat voor een strijdbare en actieve vakbeweging en wil het FNV Offensief van onderop vorm en inhoud geven.Die strijdlustigheid brengt Bas duidelijk in zijn woorden tot uiting...

undefined
Na de toespraak brengen Daan van Putten (gitaar) en Nicolette Knape (zang) het lied 'Kameraden' van Cornelis Vreeswijk ten gehore. Vervolgens zingt Dasha Derzhavets onder gitaarbegeleiding van Daan van Putten het Russische lied "Нам нужна одна победа" (Nog één overwinning) ten gehore. Hoewel de woorden door de meesten niet verstaan worden, maakt het lied door de prachtige en indringende manier waarop het gebracht wordt, met de uitleg van Conny erbij, veel indruk op de aanwezigen. Tenslotte vertelt Conny over het 'vlagincident' bij Hoogovens, opgetekend in het boekje: 'Witte Ko. Herinneringen uit het gewapend verzet' door Otto Kraan en Jan Brasser. Met het ondergaan van zon keren de aanwezigen, duidelijk onder de indruk, huiswaarts.
Met Joke Baalbergen, Conny Braam, Erik Gerritsma e.v.a.

undefined

 

Toelichting op het lied gezongen door Dasha Derzhavets

Op 4 mei in IJmuiden zong Dasha Derzhavets een Russische lied over de oorlog, Нам нужна одна победа (Nog één overwinning). Zij werd daarbij begeleid door Daan van Putten. “Wij vonden dit lied heel toepasselijk,” zo lichtte Conny Braam toe, "omdat de strijd van het Rode Leger voor Jan Bonekamp en zijn medestrijders, zoals Jan Brasser, Daan Stapper, Simon Warmenhoven - maar ook voor Freddie Dekker-Oversteegen en voor Hugo van Langen - een enorme inspiratiebron vormde. Iedere gewonnen slag gaf weer hoop.

undefined

Jan zijn medestrijder, Jan Brasser, heeft er heel mooi over verteld in het boek 'Witte Ko'. Hij vertelde onder andere hoe op 3 februari 1943 de slag bij Stalingrad door het Sovjetleger werd gewonnen. Ze beseften heel goed dat dit een ommekeer, een grote omkeer was in de oorlog. Nu zou de geest van verzet toenemen in alle bezette gebieden. Dat was de verwachting. En ze wilden dat zo graag tot uitdrukking brengen. Ze hebben daarvoor een vergadering belegd van hoe ze dat nou het beste kunnen aanpakken en daar werd besloten dat dat het beste kon gebeuren door een vlag te hijsen. Maar welke? De Nederlandse driekleur of de Russische rode vlag? Misschien zou men de Nederlandse vlag niet zo goed begrijpen in dit geval. (...) Dus werd er gekozen voor de Russische vlag, de Sovjetvlag: rood met een hamer en een sikkel.

Tijdens de vergadering werd dan ook besloten dat Maarten Brüning, één van de mensen met wie Jan streed, zijn vrouw Nel zou vragen om deze vlag te gaan maken. Nel haalde daarvoor een laken van het bed. En een laken opofferen in die tijd was heel wat. Daar kon je behoorlijk wat eten voor krijgen. Het laken dat werd rood geverfd. En uit witte stof werd daar een hamer en een sikkel daarop vastgezet. Helaas had Nel de hamer en de sikkel verkeerd om genaaid dus moest de boel weer worden losgetornd en opnieuw.

Uiteindelijk was het resultaat zeer geslaagd. Jan Brasser had de volgende ochtend dienst bij de hoogovens en hij had de vlag meegenomen. Om vijf uur in de ochtend probeerde Jan aan de vlaggenmast, die op dertig meter afstand van een Duitse barak lag omhoog te krijgen. Maar zoals hij zei: “De katrollen piepten afgrijselijk.” Maar uiteindelijk heeft ie het toch voor elkaar gekregen om heel langzamerhand deze vlag te hijsen en hij wapperde ook nog heel vrolijk op de wind. Pas uren later toen het licht werd ontdekten de Duitsers deze vlag en woedend riepen ze: “Das ist doch die Sovjet Fahne! Die Bolsjewistische Fahne!” En hij moest worden neergehaald. En daarvoor kreeg een lid van de Nederlandse bedrijfspolitie opdracht. Dat bleek een ex-marinier te zijn die op de Maasbruggen op Rotterdam had gevochten. En die heeft er heel, héél lang over gedaan voordat hij ‘die Fahne’ naar beneden had gekregen. Maar die vlag had zijn werk al gedaan. Dagen lang werd er over niets anders gesproken dan over de slag bij Stalingrad en deze vlag.

 

En vandaar het lied vol hoop en verlangen ‘Nog één overwinning’.

Kijk voor een impressie de website van rtv seaport van Chris Hoppenbrouwer

 

Deel dit artikel

Geef een reactie op dit artikel

Jouw bericht