HOUTWERKER, Vakbondsverhalen 1922

HOUTWERKER, Vakbondsverhalen 1922

29 mrt 2018 - tekst: Peter van der Aa

HOUTWERKER, Vakbondsverhalen 1922

bron: FNV Bouw Magazine

Jacob Pantjes viel in 1922 als martelaar in de vakbondsstrijd. De moord op de staker in het houtbedrijf is nu opgenomen in ‘vijftig vakbondsverhalen’.


De moord op vakbondsactivist Jacob Pantjes in 1922 schokte heel Groningen. Maar zijn verhaal raakte in de vergetelheid tot een kaderlid van FNV Bouw in 1987 het verweerde beeld van een stoere arbeider zag staan op een begraafplaats in Groningen. Het beeld bleek een eerbetoon van de vakbeweging aan hun gesneuvelde kameraad. De bond kwam in actie, liet het beeld restaureren en gaf het een plaats op het regiokantoor in Groningen. Daar staat het nog altijd. 

 undefined

Vechtpartij

Jacob Pantjes (26 jaar en verloofd) werkte in het sociaal onrustige jaar 1922 bij de Groningse timmerfabriek Schrage en Van der Goot. In april van dat jaar riep de vakbond daar een staking uit vanwege een door de werkgever voorgenomen loonsverlaging. Pantjes was een van de stakers. Op 4 mei postte hij met enkele collega-stakers bij de ingang van het bedrijf. Zes werkzoekenden uit een naburig dorp wilden naar binnen om in de plaats van de stakers aan het werk te gaan. Dat leidde tot een woordenwisseling met de postende vakbondsleden. Na wat duwen en trekken kwam het tot een handgemeen. Toen bleek dat de werkzoekenden stevig waren bewapend. Bij de vechtpartij werd Jacob Pantjes met een mes recht in het hart gestoken en stierf ter plekke.  

De zes vechtersbazen sloegen op de vlucht maar werden door de politie achterhaald. 

De brute moord schokte heel Groningen en de begrafenis op maandag 8 mei werd een indrukwekkende plechtigheid. Zo’n drieduizend bestuurders en vakbondsleden volgden (‘met omfloersten banieren’, aldus de krant) de rouwstoet. Langs de kant van de weg hadden zich nog eens duizenden mensen verzameld. Later dat jaar plaatste de vakbeweging het beeld van een stoere arbeider, die pal staat in de strijd, op het graf. 

De rechtszaak tegen de zes werkwilligen liep met een onbevredigende sisser af. Hoewel duidelijk was dat zij waren bewapend en de vechtpartij waren begonnen, kon niet met zekerheid worden vastgesteld wie de dodelijke steek had toegediend. De rechter sprak alle verdachten vrij wegens gebrek aan bewijs. FNV Magazine reconstrueerde de gebeurtenissen uit 1922 en publiceerde daarover in 1987.

 

Vakbondsverhalen

Bijna honderd jaar na zijn dood krijgt Jacob Pantjes opnieuw een eerbetoon, nu hij is opgenomen in de ‘vijftig vakbondsverhalen’, die op een website zijn verzameld om de geschiedenis van de vakbeweging te illustreren. De website is een initiatief van de FNV en het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis IISG. 


_________________________

KIJK VERDER op de website vakbondsverhalen.nl voor - onder meer - de geschiedenis van Jacob Pantjes. Klik daar op ‘bronnen’ voor het hele verhaal. 

Deel dit artikel

Geef een reactie op dit artikel

Jouw bericht